แหล่งท่องเที่ยว

ปราสาทหนองหงส์






ปราสาทหนองหงส์ ตั้งอยู่บ้านโนนดินแดง ตำบลโนนดินแดง อำเภอโนนดินแดง มีทางแยกทางขวาเข้าเขื่อนลำนางรอง ปราสาทจะอยู่ห่างจากตัวเขื่อนออกไปทางด้านซ้ายประมาณ 500 เมตร ปราสาทหนองหงส์มีปรางค์ 3 องค์ ก่อด้วยอิฐ มีหินทรายประกอบเรียงกันเป็นแนวเหนือใต้บนฐานศิลาแลงเดียวกัน หันหน้าไปทางด้านทิศตะวันออก มีทางเข้าด้านหน้าด้านเดียว ด้านหน้าปรางค์มีฐานสี่เหลี่ยม 1 หลัง อาจเป็นบรรณาลัยก่อด้วยศิลาแลงและล้อมด้วยกำแพงศิลาแลง มีโคปุระ หรือซุ้มประตู 2 ด้าน คือ ทางด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตกมีคูน้ำล้อมรอบอีกชั้น แต่เดิมปรางค์ทั้ง 3 องค์ มีทับหลังติดอยู่ที่กรอบประตูด้านหน้า ทับหลังของปรางค์กลางจำหลักเป็นพระอินทร์ทรงช้างเอราวัณหรือหน้ากาล ปรางค์องค์ทิศเหนือจำหลักเป็นรูปพระนารายณ์ทรงครุฑเหนือหน้ากาล ปรางค์องค์ทิศใต้ ทับหลังจำหลักเป็นพระอิศวร และพระอิศวรทรงโคนนทิเหนือหน้ากาล ปัจจุบันทับหลัง 3 ชิ้น ถูกโจรกรรมไปแล้ว จากลักษณะการก่อสร้างศิลปกรรมที่พบเป็นศิลปะแบบปาปานในช่วงพุทธศตวรรษที่ 16 (สมมาตร์ ผลเกิด, 2536 : 158)

ปราสาทหนองหงส์ หรือ ปราสาทในวัฒนธรรมขอม สร้างขึ้นบนพื้นฐานคติสัญลักษณ์แห่งเขาพระสุเมรุ คือศูนย์กลางแห่งจักรวาล ความเชื่อของศาสนาฮินดู ปราสาทหนองหงส์สร้างโดยอิฐสามก้อน บนฐานสูงเหมือนตั้งอยู่บนเขาสำหรับที่ประทับของเทพเจ้า ตั้งตรงกลางของการก่อสร้างทั้งหมด มีกำแพงแก้วเป็นปราการล้อมรอบ มีสระน้ำขนาดใหญ่ ทางด้านทิศตะวันออกฉียงเหนือ แทนสัญลักษณ์เป็นมหาสมุทร ตามคติศาสนาฮินดู
ด้านความเชื่อของชาวบ้านที่มีต่อโบราณสถานแห่งนี้ เชื่อว่ามีสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวบ้านเรียกว่า เจ้าพ่อหนองหงส์หรือเจ้าพ่อสีชมพูประจำอยู่ที่โบราณสถานแห่งนี้ ชาวบ้านมักจะมาเซ่นไหว้เพื่อขอโชคลาภ หรือบนบานในสิ่งต่างๆเสมอ โดยปกติจะมากราบไหว้ทุกวันพุธ และมีพิธีใหญ่ในวันพุธเดือนหกของทุกปี มีศาลอยู่ที่ตลาดเก่าโนนดินแดง (ศักดิ์ชัย  พจน์นันท์วาณิชย์ และ ทนงศักดิ์ หาญวงษ์, 2553)

อ้างอิง
ศักดิ์ชัย พจน์นันท์วาณิชย์ และ ทนงศักดิ์ หาญวงษ์. (2553). การอนุรักษ์โบราณสถานปราสาทหนองหงส์. สำนักศิลปากรที่ 12 นครราชสีมา กรมศิลปากร.
สมมาตร์ ผลเกิด. (2536). ท่องเที่ยวอีสานใต้ อู่อารยธรรมขอมในประเทศไทย. สมบัติอีสานใต้ (ฉบับพิเศษ), วิทยาลัยครูบุรีรัมย์. เรวัตการพิมพ์.


เส้นทางแหล่งท่องเที่ยว

แหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมจังหวัดบุรีรัมย์ ซึ่งกระจายอยู่ตามพื้นที่ของจังหวัด มีภูเขาไฟที่ดับแล้ว จำนวน 6 แห่ง ได้แก่ ภูเขาไฟพนมรุ้ง ภูเขาไฟหลุบ ภูเขาไฟอังคาร ภูเขาไฟไปรบัด ภูเขาไฟเขาคอก และภูเขาไฟกระโดง ก่อให้เกิดความหลากหลายทั้งในด้านภูมิศาสตร์ประกอบกับเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ตั้งแต่ก่อนสมัยทราวดี จนเกิดเป็นวัฒนธรรมบนเส้นทางแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญ ได้แก่

1. เส้นทางสายไหม โดยมีจุดเริ่มต้นจากอำเภอเมืองบุรีรัมย์ ขึ้นไปทางเหนือในพื้นที่ 5 อำเภอ ดังนี้ อนุสาวีย์รัชการที่ 1 ศาลหลักเมืองซึ่งอยู่ในเขตพื้นที่อำเภอเมือง หลังจากนั้นมุ่งหน้าสู่ทางทิศเหนือผ่านวัดเกาะแก้วธุดงคสถาน (วัดระหาน) อำเภอบ้านด่าน ปรางค์กู่สวนแตง อำเภอบ้านใหม่ไชยพจน์ วัดศรีษะแรด (วัดหงส์) อำเภอพุทไธสง และศูนย์หัตกรรมพื้นบ้าน อำเภอนาโพธิ์

2. เส้นทางสายใต้ภูเขาไฟ ซึ่งจุดเริ่มต้นจากอำเภอเมืองบุรีรัมย์ มุ่งสู่เส้นทางสายใต้ในพื้นที่ทั้งหมด 6 อำเภอ ดังนี้ อุทยานภูเขาไฟเขากระโดง อำเภอเมือง ปราสาทไปรบัด และปราสาทเมืองต่ำ อำเภอประโคนชัย พิพิธภัณฑ์บ้านกรวด อำเภอบ้านกรวด วนอุทยานปราสาทพนมรุ้ง และวัดเขาอังคาร อำเภอเฉลิมพระเกียรติ วัดป่าละหานทราย อำเภอละหานทราย และอนุสาวรีย์เราสู้ ปราสาทหนองหงส์ อำเภอโนนดินแดง

สำนักงานวิจัยแห่งชาติ (วช)

ศูนย์ข้อมูลท้องถิ่นจังหวัดบุรีรัมย์

มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

ติดต่อเรา

439 ถ.จิระ อ.เมือง จ.บุรีรัมย์ 31000
044-611221
  • image
  • image
  • image